احوالات روحی اپوزسیون های ایرانی
﷼ چرا هدف اپوزسیون تلویزیونی در ایران نمیگیرد؟!
یکی میگفت چرا این آقایان و خانمها اینقدر عصبانی و خشن هستند و کرارا زبان به توهین و فحش و ناسزا باز میکنند و بطور آشکاری نیش دار و تمسخر آمیز سخن میگویند . در صورتی که معمولا در بین اهل ادب و فرهنگ و در بین اکثر تحصیلکردگان هنگام سخن گفتن حتی سخنان انتقادی و مخالفت ورزانه نیز زبانی نرم و با نزاکت دارند؟
راستش بنظر من پرخاشگریها و یا خشونت گفتاری آین آقایان و خانمها را از یک جهت بایستی طبیعی دانست. چرا که اکثر روانشاسان و متخصصین علوم رفتاری باین نکته اذعان دارند که وقتی شخص در رسیدن باهداف خود دچار ناکامی میشود این ناکامی محرک اصلی پرخاشگری و رفتارهای خشن در او خواهد شد. (1)
حال چنانچه پاداشهایی را هم اگر تصور کنیم که برای این نحوه از رفتارها و گفتارها منظور بدارند و مثلا دولتی مانند آمریکا برای چنین نقش آفرینی از سوی آنها به آنها پاداشهای مادی و معنوی هم بدهد ؛ دیگر این وضعیت استمرار یافته و تقویت شده و در نهایت آن فرد دیگر در زندگی و اهداف زندگی خویش هیچ نقشی را بجز آنچه در حال انجام آن است در نظر نمیگیرد ! یعنی این افراد برای چنین گفتارهایی اگر پاداشهایی در قالب پاداشهای مادی و غیر مادی ( مادی مانند پول بصورت مزد و حقوق و غیر مادی بصورت مطرح شدن و نمایش درآمدن در تلویزیون و اسم و رسم دار شدن ولو با مخالف خوانی هم باشد ) در اینصورت چنین نقشهایی در آن تقویت میشود!
بر این مساله باید نقش عوامل متعدد دیگری را که بعنوان تشدید کننده میتوان از آنها نام برد را هم افزود. بطور مشخص در مورد چند عامل بطور قطع میتوان گفت که در بروز چنین وضعیتی موثرند مانند اختلالات روانپزشکی مختلف ؛ که یکی از آنها تحت تاثیر الکل ،دیگری بدلیل ناکامیهای شدید ، دیگری تحریک مستقیم یا غیر مستقیم توسط این و آن ؛ مثل احساس اینکه بدلیل رانده شدگی از کشور ، مورد اهانت واقع شده اند و امثالهم که نمونه ها زیادند!
پرسش مهم در این خصوص این میتواند باشد که چنین گفتارهایی چه اثر یا اثراتی را بر بیننده خواهد گذاشت؟ وقتی مخاطبین مشاهده میکنند و میشنوند که این چهره ها با چنین گفتمانهایی درباره مخالفین خود مشغول بحث و گفتگو هستند ، چه تصویر و تصوری از آنها و نیز مخالفین هدف آنها در ذهن و ضمیر خود رسم میکنند؟ البته منصفانه باید گفت که پاسخ چندان روشنی به نوع و میزان تاثیر این کاراکترها در مخاطبین در دست نداریم بخصوص که مخاطبین آنها متنوع و از اقشار مختلفی و با وجهه نظرهای گوناگونی هم هستند ؛ اما پژوهشهای متعدد در باره رفتارهای مشابه نشان داده است که از جهت افقی تاثیر بیشتر ولی بلحاظ محتوایی ( عمودی ) تاثیری بسیار شکننده و زودگذر و چه بسا تاثیرات معکوسی را خواهد داشت و باصطلاح کاراکتر فعال در نزد مخاطبین هدف ( بینندگان یا شنوندگان ) ، نقض غرض میکند! و بهمین دلیل هست که ادیان آسمانی مامورین و رسولان خود را بطور آشکار و صریحی از سب و لعن و دشنام بطور کل نهی کرده چرا که اثر کلام آنها از بین رفته و هیچ نفوذی را در عمق جان و فطرت و ذهن و ضمیر مردم نخواهند داشت!
واقع قضیه این است که هنر اکثر ژورنالیستهای مخالف ایرانی تنها این است که با موافقین ثابت خویش همدردی و همنوایی کرده و باصطلاح دل آنها را تنها خنک میکنند ولی بر خیل مخاطبین خویش طرفداری نمی افزایند.
اما تنها و تنها آن افرادی که بجای فحش و ناسزا و برخوردهای نیش دار مدارانه و رندانه به تحلیل غالبا مودبانه و بیطرفانه قضایا و البته و صد البته با ارائه اسناد و مدارک بطور مستدل به مخالفت می پردازند مورد اقبال بیشتری واقع میشوند. شاید بتوان با تسامح نمونه دم دستی این موضوع ، و در این خصوص به یک شخص در بین اپوزسیون خارج نشین و البته تلویزیونی اشاره کرد که خود بالابودن محبوبیت او در بین مخالفین سیستم دولتی ایران دلیلی بر این مدعاست! علیرضا نوری زاده هر چند که شاید 90 درصد سخنانش کذب هم باشد ولی چون تلاش وافری در مستند نمودن گفته های خود دارد و نیز در اعلام موضع و گفتگوی خویش معمولا کمتر کنایه آمیز و نیش دار و توهین آمیز سخن می گوید و بخصوص آداب و رفتارها و باورها و اعتقادات مردم ایران را بویژه باورهای دینی مردم را – هر چند که شاید خودش هم بدان چندان اعتقادی نداشته باشد – بتمسخر نمیگیرد بطرز آشکاری در مقایسه با دیگر هم سلکان خویش از رویکرد بالاتری برخوردار است و اصلا در مقایسه با افرادی مثل مثلا جمشید چالنگی ( که حتی مخالفین دولت هم در اینجا او را فردی سبک و رند و نیش زننده و مسخره چی میدانند ) و یا الهه بقراط ( که بسیار سبک و کینه توزانه و بخصوص بطور بسیار خودباخته ای در مقابل فرهنگ غربی نقش آفرینی میکند ) و ... قابل مقایسه نیستند و اصلا قابل مقایسه نیستند!
فاطمه زارع
ادامه دارد.............
